Kategori: Makaleler

Bardak Oz Ölçüleri Nelerdir? Herkesin Bildiği Gerçekler ve Göz Arzulanarak Unutulanlar Bir bardak, çoğumuzun günlük hayatında sıkça kullandığı, hayatımıza sızmış bir nesne. Ancak tam olarak ne kadar sıvı alacağı, ne kadar içeceğiz, ne kadar malzeme kullanacağız, en basit hesaplamalar bile çoğu zaman kafa karıştırıcı hale gelebiliyor. “Bir bardak su, bir bardak un” derken hepimizin kafasında bir soru işareti belirmiyor mu? O kadar “bardağın ne kadar olduğunu” konuşuyoruz, peki bu ölçülerin ne kadar anlamlı olduğu üzerine ne düşünüyoruz? Çoğu zaman fark etmiyoruz ama “bardak ölçüsü” denildiğinde herkesin aklına bir standart gelmiyor. Bunu anlamak, biraz matematik ve biraz da pragmatik bakış açısı…

Güç, İktidar ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir Analitik Gözlem Toplumları gözlemlerken, iyileşme kavramı sadece bireysel değil, kolektif bir süreç olarak karşımıza çıkar. Bu noktada sorulması gereken temel soru, “Bir toplum nasıl iyileşir?” değil, “Hangi güç ilişkileri, hangi kurumlar ve hangi ideolojiler bu iyileşmeyi şekillendirir?” olmalıdır. İyileşmek kitabı, okuyucusuna hem bireysel hem de toplumsal bağlamda dönüşümün yollarını sunarken, biz bunu bir siyaset bilimi çerçevesinde okumaya çalışabiliriz. Analitik olarak bakıldığında, toplumsal düzenin biçimlenmesinde meşruiyet ve katılım kavramları merkezi bir rol oynar. İktidar ve Meşruiyetin Kesişim Noktası İktidar yalnızca devletin resmi yapısıyla sınırlı değildir; aynı zamanda kurumlar, normlar ve toplumsal pratikler üzerinden kendini…

İklim Aktivisti Greta Kimdir? Küresel ve Yerel Bir Bakış Son yıllarda çevre konusu o kadar gündemde ki, iklim değişikliği ve çevre sorunlarıyla ilgili her konuşmada Greta Thunberg’in adı mutlaka geçiyor. Hatta bir noktada, iklim değişikliğiyle mücadele denince aklımıza ilk gelen isimlerden biri haline geldi. Greta kimdir? Hangi değerlerle büyüdü ve dünya çapında bu kadar ses getiren bir figür haline geldi? Bu yazıda, Greta’nın küresel ve yerel açıdan nasıl algılandığını inceleyeceğim. Hadi, Bursa’dan dünyaya bakarak, biraz daha derinlemesine göz atalım. Greta’nın Çevre Aktivizmi: Küresel Bir Fenomen Greta Thunberg, 2003 doğumlu, İsveçli bir iklim aktivisti. Hani derler ya, “Dünya değişir, bir kişiyle…

Özel Eğitim Okulları Hangi Genel Müdürlüğe Bağlı? Özel eğitim okulları, ülkemizde her bireyin eğitim hakkına erişebilmesi adına oldukça önemli bir rol oynuyor. Ancak, özel eğitim alanındaki okulların hangi genel müdürlüğe bağlı olduğunu merak edenler için, bu konuyu daha anlaşılır bir şekilde ele alacağım. Hadi, gelin hep birlikte bu soruyu adım adım çözelim. Özel Eğitim Okulları ve Sorunun Temeli Özel eğitim okulları, özel gereksinimi olan öğrenciler için tasarlanmış, onların eğitimdeki ihtiyaçlarını en iyi şekilde karşılamayı amaçlayan okullardır. Yani, bu okullar bir nevi herkesin eğitim alabileceği, aynı zamanda destek veren okullar gibi düşünülebilir. Peki, bu okulların yönetimi ve denetimi hangi kurumda? Burada…

İnovatif Ne Demek TDK? Ekonomi Perspektifinden Derinlemesine Analiz Hayatın her alanında, bazen farkında olmadan yenilikçi çözümlerle karşılaşıyoruz: bir mobil uygulamanın işimizi kolaylaştırması, enerji verimliliğini artıran bir teknoloji ya da yerel bir girişimin topluma kattığı değer. Bunlar “inovatif” olarak tanımlanabilecek örneklerdir. Peki, TDK’ya göre “inovatif” ne demektir ve ekonomik açıdan nasıl değerlendirilebilir? Bu yazıda inovatif kavramını, mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi perspektifinden inceleyerek toplumsal ve ekonomik etkilerini analiz edeceğiz. İnovatif Kavramının TDK Tanımı Türk Dil Kurumu’na göre inovatif, “yenilikçi, yeni fikir veya yöntem geliştiren” anlamına gelir. Ekonomi bağlamında ise inovatif bir yaklaşım, kaynakların kıt olduğu koşullarda daha verimli üretim ve hizmet…

Öküz Kuyruğu Ne İşe Yarar? Bazen hayatın en basit öğeleri bile, derinlemesine inildiğinde şaşırtıcı derecede ilginç hale gelir. Bugün sizlere oldukça sıradan bir şeyden, yani bir öküzün kuyruğundan bahsedeceğim. Ama bu sıradan şeyin arkasında aslında büyük bir işlevsellik yatıyor. “Öküz kuyruğu ne işe yarar?” sorusunu, bilimsel bir bakış açısıyla ama herkesin anlayabileceği bir şekilde ele alacağım. Eskişehir’de yaşayan ve üniversitede çalışan bir araştırmacı olarak, hem akademik hem de günlük dilde bir denge kurarak bu sorunun cevabını vermek istiyorum. Öküz Kuyruğunun Fiziksel Yapısı Öküzlerin kuyruğu, aslında tüylerin veya kılların yoğun olduğu ve kas yapılarının oldukça gelişmiş olduğu bir uzuvdur. İnsanlar gibi…

Verimliliği Nedir? Farklı Yaklaşımlar ve Derinlemesine İnceleme Verimlilik… Kelimeyi duyduğumda aklıma gelen ilk şey, makinelerin yüksek hızda çalıştığı, hiç durmadan üretim yaptığı bir fabrika sahnesi oluyor. İçimdeki mühendis, verimliliği hep bu şekilde, sayılarla, matematiksel hesaplarla, en kısa sürede en fazla çıktıyı almak şeklinde tanımlar. Ama içimdeki insan tarafı, bu kadar işlevsel bir tanımın çok dar olduğunu söylüyor. Verimliliği sadece üretimle veya iş gücüyle sınırlamak, insanın ruhunu göz ardı etmek olur. Şimdi, gelin bu farklı bakış açılarını biraz daha derinlemesine inceleyelim. Verimlilik: Mühendislik Perspektifi İçimdeki mühendis, verimliliği teknik bir kavram olarak ele alıyor. Çoğu mühendis için verimlilik, belirli bir girdiyle en…

Geçmişi Anlamak, Bugünü Yorumlamak: İşçilik Bedelinin Tarihsel Yolculuğu İşçilik bedeli yüzde kaç? sorusu, yalnızca bir ekonomik hesaplama değil, aynı zamanda toplumsal adalet, üretim ilişkileri ve tarihsel dönüşümlerin bir göstergesidir. Geçmişin izini sürmek, işçilerin emeğinin değerini anlamamıza, modern ekonomi ve sosyal yapıyı yorumlamamıza yardımcı olur. Tarih boyunca işçilik bedelinin oranları, üretim biçimleri ve toplumsal güç dengeleri ile sıkı bir ilişki içinde evrilmiştir. Antik Dönem ve Emek Algısı Antik uygarlıklarda işçilik bedeli, genellikle temel ihtiyaçların karşılanması ve köle emeğinin tükenmesi üzerinden hesaplanıyordu. Mezopotamya’da Hammurabi Kanunları (M.Ö. 1754), işçilerin günlük ücretlerini ve ceza uygulamalarını kayıt altına almıştı. Belgelerden öğrendiğimiz, taş ustalarının günlük 10-12…

Türkiye’nin İsmini Kim Verdi? Her şeyin başladığı yer: Anadolu Anadolu’da büyümek, tarihin her köşesinden izler taşımak demek. Ankara’da yaşamaya başladığımda, şehrin hemen her köşesinde tarihin izlerini görmek oldukça etkileyiciydi. Bu şehre her adım atışımda bir şekilde karşımda çıkıveren Osmanlı, Selçuklu ya da daha eski uygarlıkların izleri, insanın kafasında bir soru işareti bırakıyor: “Peki ya Türkiye’nin ismini kim verdi?” Çoğumuzun hayatında, o eski okul kitaplarında yer alan derin tarihi bilgiler bir kenara bırakıldığında, günlük hayatta ve iş dünyasında zaman zaman tüm bu tarihsel bağlantılara yeniden bakma fırsatı buluyoruz. Çünkü, aslında Türkiye’nin ismini öğrenmek, Türkiye’nin şekillenen tarihine de bir göz atmak demek.…

2 Yıllık Zamanaşımı ve Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Üzerindeki Etkisi Zamanaşımı, hukuki süreçlerde önemli bir yer tutar ve belirli bir süre sonunda, bireylerin haklarını talep etme veya yasal bir dava açma haklarını kaybetmelerine neden olabilir. Ancak zamanaşımı meselesi sadece hukukun alanında kalmaz, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet perspektifinden de farklı bir boyut kazanır. İstanbul gibi dinamik bir şehirde yaşayan, sokaklarında, toplu taşımasında, işyerlerinde birbirinden farklı hayatlar barındıran bir genç yetişkin olarak, zamanaşımı kavramını toplumsal düzeyde nasıl deneyimlediğimi ve bu durumun farklı gruplar üzerindeki etkilerini gözlemleme fırsatım oldu. Zamanaşımı: Bir Hukuki Kavramdan Sosyal Adaletin Kapsayıcı Bir Aracı Olmaya…